ĐT Hà Lan đang sẵn sàng từ bỏ bản sắc từng làm nên thương hiệu “Cơn lốc màu da cam”. Trong khi "Thánh Johan" dành cả đời để xây dựng một thứ bóng đá dựa trên kiểm soát, tấn công và sự tự do sáng tạo, Koeman lại muốn kéo Oranje theo hướng ngược lại: thực dụng hơn, chắc chắn hơn và sẵn sàng hy sinh bản sắc để đổi lấy cơ hội vô địch World Cup.
* Nhận định bóng đá Hà Lan vs Algeria, 01h45 ngày 4/6
Những tín hiệu ấy đã xuất hiện khá rõ nét. Ngay từ vòng loại World Cup 2026, Hà Lan đã cho thấy diện mạo của “một cơn gió nhẹ nhưng kéo theo đầy bụi”. Đội bóng của Koeman bất bại sau 8 trận (thắng 6 hòa 2) và chỉ thủng lưới 4 bàn. Về lối chơi, họ ưu tiên kiểm soát rủi ro hơn là áp đặt thế trận.
Trong quá khứ, người ta thường nhớ tới Hà Lan với những cơn mưa bàn thắng, những pha hoán đổi vị trí liên tục và thứ bóng đá khiến đối thủ nghẹt thở. Còn hiện tại, điểm tựa lớn nhất của Oranje lại nằm ở sự ổn định của hàng phòng ngự với Virgil van Dijk, Nathan Ake, Jurrien Timber hay Micky van de Ven.
Thực ra, Koeman chưa bao giờ là tín đồ của trường phái Cruyff. Cựu hậu vệ nổi tiếng với lối chơi rắn này luôn suy nghĩ theo hướng giải quyết vấn đề trước khi nghĩ đến việc tạo ra cái đẹp. Bởi vậy, khi bị chỉ trích vì phá vỡ những giáo điều của "trường phái Hà Lan", Koeman không tỏ ra bận tâm. Điều ông chú trọng là kết quả. Sau ba lần về nhì tại World Cup và nửa thế kỷ sống trong tiếc nuối, người Hà Lan bắt đầu nhận ra rằng chơi đẹp chưa chắc mang lại chiếc Cúp vàng.
Đáng chú ý hơn, Koeman dường như đang tìm cảm hứng từ Arsenal của Mikel Arteta. Ông thừa nhận thường xuyên theo dõi đội bóng thành London. Trước thềm World Cup 2026, LĐBĐ Hà Lan còn mời về một chuyên gia "bóng chết" để hỗ trợ thầy trò Koeman trên đất Mỹ.
Đây chính là xu hướng Arsenal theo đuổi rất thành công trong vài mùa giải gần đây. Koeman công khai lấy Arsenal làm ví dụ khi nói về tầm quan trọng của các tình huống cố định, từ cách tổ chức khối phòng ngự đến việc giải phóng khoảng trống cho những cầu thủ không chiến giỏi như Van Dijk.
Nhìn rộng hơn, Hà Lan hiện tại cũng có nhiều nét tương đồng Arsenal. Cả hai đều sở hữu hàng phòng ngự mạnh hơn hàng công. Cả hai đều thiếu một tiền đạo tầm cỡ có thể định đoạt trận đấu trong khoảnh khắc. Và cả hai đều đang bị ám ảnh bởi cơn khát danh hiệu kéo dài.
Nếu Arteta chuyển từ phong cách tấn công sang thực dụng để chấm dứt hai thập kỷ chờ đợi chức vô địch Ngoại hạng Anh, Koeman cũng đang cố gắng làm điều tương tự với giấc mơ World Cup chưa từng thành hiện thực của người Hà Lan.
Tuy nhiên, thành công của Arsenal mùa này không nên trở thành nguồn cảm hứng cho phần còn lại của bóng đá. Một đội bóng thực dụng vô địch có thể là câu chuyện đáng khen. Nhưng nếu mọi đội bóng đều chọn con đường ấy, bóng đá sẽ trở nên nghèo nàn.
Sức hấp dẫn của môn thể thao vua nằm ở sự đa dạng về tư tưởng. Người hâm mộ cần những đội bóng sẵn sàng tấn công như các đội của Pep Guardiola, cần nguồn năng lượng cuồng nhiệt của Jurgen Klopp, cần sự táo bạo trong cách Luis Enrique xây dựng lối chơi. Đó là những người mở rộng giới hạn của bóng đá, chứ không chỉ tối ưu hóa khả năng chiến thắng.
World Cup 2026 có thể là cơ hội tốt nhất của Koeman để đưa Hà Lan lên đỉnh thế giới. Nếu điều đó xảy ra, rất ít người Hà Lan sẽ phàn nàn về cách thức chiến thắng. Đó cũng là bằng chứng cho thấy "bóng đá tổng lực" cuối cùng cũng phải cúi đầu trước chủ nghĩa thực dụng của bóng đá hiện đại?
Nhưng thế giới không có nhu cầu chứng kiến thêm một Arsenal nữa đâu, Koeman ạ!
