“Anh có biết tôi có một huy chương á quân World Cup không?”, Conte mở đầu cuộc trò chuyện (ông từng cùng Italia vào chung kết World Cup 1994 nhưng thất bại trước Brazil trên chấm luân lưu).
“Người ta nhớ Brazil vô địch, chứ không nhớ Italia thua. Ở EURO 2000 cũng vậy, chúng tôi thua Pháp trong trận chung kết bởi bàn thắng vàng. Người ta không nhớ đội về nhì”.
Conte cũng từng cùng Juventus thắng Ajax ở chung kết Champions League trên chấm luân lưu, nhưng thua 3 trận chung kết khác.
“Đó là lý do tôi luôn rất quyết liệt khi nói chuyện với các cầu thủ. Tôi muốn truyền sự cạnh tranh ấy cho họ. Khi bạn thua một trận chung kết World Cup hay Champions League, bạn có thể nghĩ rằng sẽ còn cơ hội lần sau. Nhưng không phải lúc nào cũng có lần sau”.
Chelsea và chức vô địch bất ngờ
Đã 10 năm kể từ khi Conte giúp Chelsea vô địch Premier League ngay trong mùa đầu tiên. Đội bóng London giành 93 điểm, thắng 30/38 trận và có 13 chiến thắng liên tiếp. “Đó là chức vô địch Premier League mà chúng tôi giành được với tư cách đội bị đánh giá thấp”.
Chelsea chỉ đứng thứ 10 mùa trước đó và không thực hiện một kỳ chuyển nhượng quá đình đám. Ba tân binh đáng chú ý là David Luiz, Marcos Alonso và N'Golo Kante.
“CLB hỏi tôi tới 10 lần rằng tôi có chắc chắn về Kante hay không. Cậu ấy không phải mẫu cầu thủ điển hình của Chelsea. Khi lần đầu nhìn thấy cậu ấy, tôi cũng có vài nghi ngờ về thể chất. Nhưng tôi tin cậu ấy là một cầu thủ hàng đầu”.
Bước ngoặt đến sau thất bại 0-3 trước Arsenal vào cuối tháng 9. Conte chuyển Chelsea sang sơ đồ ba hậu vệ, đưa Victor Moses từ cầu thủ chạy cánh thành wing-back. Chelsea sau đó không ai cản nổi.
Tottenham và vấn đề tham vọng
Conte từng giúp Tottenham giành vị trí thứ tư Premier League mùa 2021/22, dù tiếp quản đội bóng giữa mùa và không có một kỳ tiền mùa giải hoàn chỉnh. “Chúng tôi kết thúc mùa giải ở vị trí thứ tư, vượt qua Arsenal. Tottenham thắng 3-2 trên sân Manchester City, hòa Liverpool tại Anfield và đánh bại Arsenal 3-0”.
Nhưng Conte dần nhận ra vấn đề không chỉ nằm ở chuyên môn mà còn ở tham vọng.
Ông nhớ lại một lần Tottenham không thắng hoặc hòa một trận đấu và nhắn tin cho chủ tịch Daniel Levy. Levy trả lời: “Đừng lo, chúng ta sẽ thắng trận tiếp theo”.
Với Conte, câu trả lời đó cho thấy cách nhìn khác nhau về thất bại. “Các cầu thủ luôn chọn phương án dễ dàng nhất, những lựa chọn khiến họ cảm thấy thoải mái và đòi hỏi ít nỗ lực hơn”.
Sau trận hòa Southampton 3-3 vào tháng 3/2023, Conte công khai chỉ trích các cầu thủ và văn hóa của Tottenham.
Điều khiến ông khó chịu là quan niệm rằng Tottenham “sẽ không bao giờ giành được gì. Tottenham bị đem ra chế giễu. Họ vẫn bị chế giễu. Ngay cả bây giờ”.
Conte cho rằng HLV và CLB phải có chung tham vọng, nếu không rất khó tạo ra thành công lâu dài.
Những cuộc hồi sinh cùng Juventus, Inter và Napoli
Tottenham và Atalanta là hai ngoại lệ trong sự nghiệp của Conte. Ở những CLB khác, ông đều mang lại thành công.
Conte từng giúp Bari và Siena giành quyền lên Serie A, sau đó đưa Juventus trở lại vị thế thống trị với chức vô địch Serie A đầu tiên sau gần một thập kỷ. Juventus bất bại mùa đầu tiên dưới thời Conte và kết thúc mùa cuối cùng của ông với 102 điểm. Sau đó, ông giúp Inter trở thành một trong những thế lực của bóng đá Italia, trước khi đưa Napoli vô địch Serie A mùa 2024/25.
Napoli mất Victor Osimhen và Piotr Zielinski trong mùa hè đầu tiên của Conte, rồi bán Khvicha Kvaratskhelia cho PSG vào tháng 1. Dù vậy, họ vẫn giành Scudetto.
Conte cho rằng Inter xứng đáng vô địch mùa trước, đồng thời nhìn lại quãng thời gian ở Napoli với sự hài lòng. “Đó là một trải nghiệm tuyệt vời. Nó tiêu tốn rất nhiều năng lượng và không hề dễ dàng. Phải cạnh tranh với Inter, Juventus và Milan không phải chuyện đơn giản đối với Napoli”.
Conte không còn bị đóng khung bởi 3-5-2
Conte là một trong những HLV gắn liền với sơ đồ 3-5-2, nhưng ông cho rằng sự nghiệp của mình chứng minh điều ngược lại. Thành công ban đầu tại Bari và Siena đến với sơ đồ 4-2-4. Tại Napoli, Conte luân phiên giữa hai hệ thống trước khi thử nghiệm những cách tiếp cận mới.
Ông không muốn bỏ một trong những Kevin De Bruyne, Scott McTominay, Andre-Frank Zambo Anguissa và Stanislav Lobotka khỏi đội hình nên tìm cách xây dựng hệ thống để sử dụng tất cả. “Ngày nay mọi người đều dũng cảm hơn. Trước đây, nếu gặp Man City hoặc Liverpool, khoảng cách về chất lượng quá lớn nên bạn sẽ chơi mid-block và để họ chủ động. Điều này không còn xảy ra nữa”.
Arteta, Luis Enrique và tầm nhìn của HLV
Conte đánh giá cao Mikel Arteta và Luis Enrique vì họ được CLB trao quyền xây dựng đội bóng theo tầm nhìn riêng. “Có một định hướng, một tầm nhìn. Arteta đặt ra hướng đi, giống như Klopp và Guardiola từng làm. Theo tôi, HLV phải ở trung tâm”.
Theo Conte, CLB và HLV không thể theo đuổi hai hướng khác nhau. “Nếu bạn không hài lòng, hãy sa thải HLV. HLV phải đưa ra định hướng và tầm nhìn. Nếu hai tầm nhìn đó phù hợp và tìm được sự cân bằng, bạn sẽ tiến lên”.
Conte lấy PSG làm ví dụ. Đội bóng Pháp không vô địch Champions League với Lionel Messi, Neymar và Kylian Mbappe, mà chỉ thành công sau khi xây dựng một tập thể cân bằng hơn dưới thời Luis Enrique. “Bạn không thể chỉ nghĩ rằng đưa những cầu thủ giỏi nhất vào một đội là sẽ thắng. Điều đó không hiệu quả”.
Đề cao cầu thủ trẻ
Conte cũng bác bỏ hình ảnh một HLV chỉ muốn những cầu thủ có thể giúp đội bóng chiến thắng ngay lập tức. Ông nhắc lại việc từng trao cơ hội cho Paul Pogba khi tiền vệ người Pháp còn rất trẻ tại Juventus. Trong đợt tập trung đội tuyển Italia, hai cầu thủ lần đầu được triệu tập là Sebastiano Esposito và Antonio Vergara cũng từng được Conte trao cơ hội thi đấu ở Serie A.
Conte đặc biệt ấn tượng với hệ thống đào tạo trẻ của Barcelona và muốn tới La Masia để tìm hiểu cách CLB này đưa các cầu thủ trẻ vào đội một. “Barcelona đang làm một điều phi thường. Việc chứng kiến những cầu thủ trẻ từ La Masia ở tuổi 18 hòa nhập tự nhiên vào đội một, thi đấu trước 100.000 khán giả và chơi bóng với sự thoải mái như vậy cho thấy phía sau đó là rất nhiều công việc”.
“Premier League dùng súng chống tăng”
Ở tuổi 57, Conte vẫn chưa xác định CLB tiếp theo. Ông sẵn sàng nhận công việc giữa mùa nếu dự án đủ hấp dẫn và thừa nhận Premier League vẫn là một khả năng đáng cân nhắc. Lý do là sức mạnh tài chính vượt trội của giải đấu này.
“Ở Anh hiện nay, họ dùng súng chống tăng, trong khi ở mọi nơi khác, họ vẫn chỉ dùng súng lục”.
Tuy nhiên, Conte nhấn mạnh tiền chỉ có ý nghĩa khi được sử dụng đúng cách. “Bạn có thể có tiền, nhưng phải chi tiêu một cách khôn ngoan”.
Ông cho rằng một CLB có lịch sử lớn phải có tham vọng tương xứng. “Nếu bạn đến một CLB mà lịch sử được tạo nên bởi những danh hiệu, chức vô địch và chiến thắng, bạn chỉ có thể tôn trọng lịch sử đó bằng một cách: mang CLB trở lại cuộc chiến vì những mục tiêu lớn”.
“Có thể chỉ là 1%, nhưng 1% đó phải có khả năng trở thành 70%, 80% hoặc thậm chí 100%. Điều đó phụ thuộc vào cách bạn truyền tải nó”.
Conte vẫn đang tìm kiếm một CLB phù hợp với triết lý ấy. “Có nhiều CLB đã phần nào đánh mất lịch sử của mình. Tôi muốn đến một trong số đó, phủi bụi và làm cho lịch sử ấy tỏa sáng trở lại”.
“Đó phải là những CLB có áp lực, nơi bạn hiểu rất rõ rằng mình không đến đó chỉ để tham gia, mà là để cạnh tranh”.
Đăng ký nhận tin tức từ Tạp chí Bóng đá
