Arsenal hôm nay, dưới thời Mikel Arteta, đang đứng trước cơ hội sửa chữa vết thương ấy. Nhưng để hiểu ý nghĩa của trận chung kết Champions League hiện tại, phải quay về cú trượt chân cách đây 2 thập kỷ.
Ký ức buồn của 20 năm trước
Mọi thứ ở Paris 2006 từng rất gần với sự hoàn hảo. Arsenal bước vào trận chung kết với tư cách đại diện tiêu biểu nhất cho bóng đá đẹp ở Anh sau thời kỳ Invincibles huyền thoại (Bất khả chiến bại). Đội hình của Wenger sở hữu những cái tên định hình cả một thế hệ như Thierry Henry, Dennis Bergkamp, Patrick Vieira hay Robert Pires. Họ không chỉ mạnh, mà đại diện cho một lý tưởng bóng đá. Rồi phút 18 xảy ra.
Chiếc thẻ đỏ của Lehmann sau pha phạm lỗi với Samuel Eto'o đã thay đổi toàn bộ lịch sử Arsenal. Đó không đơn thuần là một quyết định của trọng tài, mà là bước ngoặt kéo sập giấc mơ lớn nhất của Wenger. Arsenal vẫn chiến đấu phi thường với 10 người, thậm chí dẫn trước nhờ bàn thắng của Sol Campbell. Nhưng trước sức ép kéo dài suốt hơn 70 phút từ Barca, họ cuối cùng gục ngã sau các pha lập công của Eto’o và Juliano Belletti.
Nỗi đau không nằm ở thất bại ngược, mà nằm ở cảm giác Arsenal đã chạm tay vào thiên đường rồi đánh rơi tất cả chỉ trong vài khoảnh khắc. Và thực tế chứng minh Paris 2006 không phải kết thúc của một trận đấu, đó là khởi đầu cho 20 năm đi xuống.
Chỉ vài tháng sau trận chung kết ấy, Arsenal chuyển từ Highbury sang Emirates. Đó được xem là bước nhảy chiến lược để CLB cạnh tranh lâu dài với MU và tầng lớp tinh hoa châu Âu. Nhưng thời điểm Arsenal xây sân cũng là lúc bóng đá Anh bước vào kỷ nguyên tiền bạc cực đoan nhất lịch sử.
Năm 2003, Roman Abramovich xuất hiện tại Chelsea. Năm 2008, Sheikh Mansour biến Man City thành siêu cường tài chính. Trong khi đó, Arsenal, bị trói vào khoản nợ khoảng 400 triệu bảng từ việc xây sân Emirates. Họ không còn khả năng cạnh tranh trên TTCN. Chính nội bộ CLB thừa nhận Arsenal thời điểm ấy phải “bán trước khi mua”. Đó là lý do thế hệ vàng Wenger tan rã nhanh chóng.
Ashley Cole sang Chelsea vì tranh cãi hợp đồng. Kolo Toure, Gael Clichy, Samir Nasri và Emmanuel Adebayor lần lượt tới Man City. Robin van Persie chuyển sang MU. Cesc Fabregas trở lại Barca. Arsenal liên tục mất những cầu thủ giỏi nhất vì không đủ sức cạnh tranh tài chính với các đối thủ mới nổi. Đó là vòng xoáy khiến Wenger mắc kẹt suốt gần một thập kỷ.
Chữa lành vết thương Paris 2006
Từ 2005 tới 2014, Arsenal không giành nổi một danh hiệu lớn nào. Với một CLB từng thống trị Premier League bằng đội hình bất bại, đó là sự tụt dốc khủng khiếp. Nhưng vấn đề của Arsenal không chỉ là tiền. Nó còn là sự hỗn loạn ở thượng tầng kiến trúc.
Sự ra đi của phó chủ tịch David Dein năm 2007 được xem là một trong những biến cố lớn nhất lịch sử hiện đại của The Gunners. Dein là cộng sự chiến lược quan trọng nhất của Wenger trong giai đoạn thành công. Khi ông rời CLB sau những mâu thuẫn nội bộ liên quan tới định hướng đầu tư và quyền sở hữu, Arsenal mất luôn sự ổn định trong hệ thống lãnh đạo. Nội bộ chia rẽ đúng lúc CLB cần sự thống nhất nhất để chống lại “làn sóng tài phiệt” mới của bóng đá Anh.
Trong khi đó, Barca - đội đánh bại Arsenal năm 2006 - lại bước vào thời kỳ thống trị. Xavi, Iniesta và sau đó là Lionel Messi mở ra triều đại vĩ đại nhất lịch sử CLB xứ Catalunya. Arsenal thì đứng yên trong lúc bóng đá thay đổi quá nhanh: GĐTT, dữ liệu, hệ thống tuyển trạch hiện đại và mô hình vận hành đa tầng. Pháo bị bỏ lại phía sau.
Đó là lý do trận chung kết với PSG đêm thứ Bảy tới mang ý nghĩa lớn hơn một danh hiệu. Với Arteta, đây là cơ hội khép lại chu kỳ tổn thương kéo dài suốt hai thập kỷ. Arsenal hiện tại không còn là đội bóng sống bằng ký ức “Invincibles”. Họ đã tái thiết gần như toàn bộ. Hệ thống quản trị ổn định hơn, đội hình trẻ hơn, chiến thuật hiện đại hơn và quan trọng nhất là khôi phục được cảm giác cạnh tranh đỉnh cao.
Arteta hiểu rõ điều đó hơn ai hết. Ông từng là đội trưởng nâng FA Cup năm 2014 - danh hiệu giúp Arsenal chấm dứt 9 năm trắng tay. Giờ đây, ông có cơ hội hoàn tất công việc lớn nhất, chữa lành vết thương Paris 2006. Nếu Arsenal vô địch Champions League, đó sẽ không chỉ là chiếc cúp đầu tiên trong lịch sử CLB, mà sẽ là cái kết đẹp cho 20 năm chuộc lỗi.
Đăng ký nhận tin tức từ Tạp chí Bóng đá
