Bí mật được giữ kín đến phút chót
Cửa hiệu kim hoàn Mellerio có địa chỉ tại số 9 đường Paix, gần quảng trường Vendôme sang trọng ở Paris. Đó là nơi vẫn duy trì truyền thống chế tác những món đồ xa xỉ bằng kỹ nghệ thủ công suốt 5 thế kỷ. Trong số các sản phẩm của họ, Quả Bóng Vàng có một vị trí đặc biệt. Bởi đây không đơn thuần là phần thưởng dành cho cầu thủ xuất sắc thế giới. Nó còn là món trang sức độc bản, kết tinh tay nghề của những người thợ kim hoàn đã được truyền qua nhiều thế hệ.
Phiên bản được trao trong năm nay là Quả Bóng Vàng thứ 70 do nhà Mellerio chế tác kể từ năm 1956, thời điểm nhà báo Gabriel Hanot khai sinh ra giải thưởng và Stanley Matthews trở thành chủ nhân đầu tiên. Buổi lễ trao giải năm nay được tổ chức tại London là để gợi nhớ cột mốc lịch sử ấy, khi huyền thoại người Anh được vinh danh trong một buổi lễ tại tòa thị chính Blackpool. Qua 7 thập niên, Quả Bóng Vàng đã có sự thay đổi đáng kể về hình thức, nhưng vẫn giữ nguyên giá trị biểu tượng của danh hiệu cá nhân danh giá bậc nhất bóng đá thế giới.
Người nắm giữ bí mật về chủ nhân Quả Bóng Vàng là Laure-Isabelle Mellerio, đại diện thế hệ thứ 14 của gia tộc, cùng nghệ nhân chịu trách nhiệm khắc tên lên nó. Tên người chiến thắng, năm trao giải và những biểu tượng được hoàn thiện trước buổi lễ, đồng nghĩa với việc họ đã biết kết quả trước thời điểm công bố. Để ngăn bí mật bị lộ qua những bức ảnh chụp trước giờ trao giải, phần khắc tên sẽ tạm thời được che lại.
Bà Laure-Isabelle thừa nhận đã phải chịu sức ép không nhỏ, bởi cả 4 người con của bà đều yêu bóng đá và tò mò về người chiến thắng. Dẫu vậy, bà khẳng định sẽ không tiết lộ thông tin, vì tầm quan trọng của niềm tin và tính bảo mật trong công việc của gia đình. Với gia tộc Mellerio, việc giữ kín danh tính chủ nhân của Quả Bóng Vàng cũng là một phần trách nhiệm đối với giải thưởng mà họ đã đồng hành suốt nhiều thập kỷ.
6 tháng để tạo nên một kiệt tác
Để hoàn thiện Quả Bóng Vàng, những nghệ nhân của nhà Mellerio cần khoảng 6 tháng làm việc với nhiều công đoạn đòi hỏi độ chính xác cao. Quá trình bắt đầu từ hai bán cầu bằng đồng thau, được nung bằng đèn khò cho đến khi chuyển sang sắc đỏ. Sau đó, hai nửa được ghép lại bằng hợp kim hàn bạc, làm sạch bằng dung dịch axit nhẹ, rồi xử lý bề mặt trước khi tạo những đường rãnh đặc trưng của quả bóng bằng búa và đục.
Công đoạn tiếp theo là phủ vàng nguyên chất bằng phương pháp điện phân, tạo nên lớp hoàn thiện sáng bóng cho danh hiệu. Phần quả cầu sau đó được đặt lên một khối pyrit, loại khoáng vật có hình dáng và cấu trúc riêng, được các chuyên gia của Mellerio tuyển chọn, cắt gọt cẩn thận. Chính phần đế này tạo nên sự khác biệt giữa các phiên bản, khiến mỗi Quả Bóng Vàng trở thành một tác phẩm độc bản.
Nghệ nhân Jean-Pierre Cottet-Dubreuil cho biết, sản phẩm hoàn chỉnh sẽ nặng khoảng 10-12 kg, tùy thuộc vào khối lượng pyrit được sử dụng. Vì mỗi khối khoáng vật có đặc điểm riêng, sẽ không có hai Quả Bóng Vàng hoàn toàn giống nhau, kể cả những phiên bản thuộc về Lionel Messi hay Cristiano Ronaldo. Quả Bóng Vàng tất nhiên cũng không phải một quả cầu bằng vàng nguyên khối, mà là sản phẩm kết hợp giữa kỹ thuật kim hoàn, vật liệu quý và nghệ thuật chế tác thủ công.
Từ Hoàng gia châu Âu đến huyền thoại thể thao
Lịch sử của nhà Mellerio bắt đầu từ năm 1515, khi gia tộc này di cư từ thung lũng Vigezzo ở miền Bắc nước Ý đến Paris. Những mối liên hệ với Hoàng gia Pháp giúp họ từng bước xây dựng danh tiếng, đặc biệt sau khi được ban đặc quyền hành nghề dưới thời Vương hậu Marie de' Medici, nhờ góp công ngăn chặn âm mưu nhắm vào người con trai của bà là Vua Louis XIII.
Đến thời Vương hậu Marie Antoinette, xưởng kim hoàn Mellerio tiếp tục nhận được sự quan tâm của giới quý tộc. Những món trang sức và tượng nhỏ do gia đình họ chế tác trở thành quà tặng xa xỉ được ưa chuộng tại cung điện Versailles. Năm 1815, Francois Mellerio bắt đầu mở cửa hiệu trên phố Paix, địa chỉ vẫn gắn bó với gia tộc đến ngày nay. Sau đó, mối quan hệ với Hoàng hậu Eugenie, vợ của Napoleon III, cùng những biến động chính trị tại châu Âu đã mở đường để gia đình phát triển hoạt động kinh doanh sang Madrid.
Tại xứ sở bò tót, nhà Mellerio từng chế tác vương miện cho Hoàng gia Tây Ban Nha. Trong đó có chiếc vương miện hình vỏ sò nổi tiếng dành cho Isabel de Borbon, con gái Nữ hoàng Isabella II. Tác phẩm này vẫn được lưu giữ trong bộ sưu tập Hoàng gia, cho thấy sức sống lâu dài của những món đồ được tạo ra từ bàn tay các nghệ nhân của gia tộc này.
Thế giới thể thao cũng mang đến cho nhà Mellerio những khách hàng đặc biệt. Từ năm 1981, họ chịu trách nhiệm chế tác Coupe des Mousquetaires, chiếc cúp dành cho nhà vô địch đơn nam Roland Garros. Thông thường các tay vợt chỉ được cầm và chụp ảnh trước khi nó được trả về trụ sở Liên đoàn Quần vợt Pháp. Nhưng Rafael Nadal là một ngoại lệ, khi tay vợt người Tây Ban Nha được trao cho một bản sao vào năm 2017, sau chức vô địch Roland Garros thứ 10.
Từ những vị Hoàng hậu đến Messi, Ronaldo, Nadal cho đến các ngôi sao bóng đá hiện đại, danh sách những người gắn với tác phẩm Mellerio đã trải dài qua nhiều thế kỷ. Mỗi năm trôi qua, gia tộc đặc biệt này lại tạo nên một chiếc Quả Bóng Vàng mới, đồng thời phải giữ kín cái tên được khắc lên đó cho đến phút cuối cùng. Đó là một vinh dự nhưng cũng là áp lực khủng khiếp, khi bạn là một trong những người đầu tiên biết người chiến thắng nhưng không được phép kể cho bất kỳ ai.
Đăng ký nhận tin tức từ Tạp chí Bóng đá
