Pin ô tô điện có tuổi thọ bao lâu?
Khác với động cơ đốt trong, pin là bộ phận đặc biệt quan trọng trên ô tô điện và cũng là một trong những linh kiện có giá trị lớn nhất của chiếc xe. Trong quá trình sử dụng, pin lithium-ion sẽ suy giảm dung lượng theo thời gian. Điều đó có nghĩa khả năng lưu trữ năng lượng của pin không còn giống như khi xe mới xuất xưởng.
Tuy nhiên, suy giảm dung lượng là quá trình tự nhiên, không đồng nghĩa với việc bộ pin đã hỏng. Theo Bộ Năng lượng Mỹ, pin ô tô điện hiện nay có thể hoạt động khoảng 12-15 năm trong điều kiện khí hậu ôn hòa, trong khi ở những khu vực có điều kiện thời tiết khắc nghiệt, con số này có thể vào khoảng 8-12 năm.
Như vậy, không có một mốc thời gian duy nhất áp dụng cho mọi chiếc xe điện. Tuổi thọ thực tế còn phụ thuộc vào công nghệ pin, điều kiện khí hậu, cách sử dụng và thói quen sạc của chủ xe.
Đi được ít km hơn chưa có nghĩa phải thay pin
Đây là một trong những hiểu lầm phổ biến khi sử dụng ô tô điện. Ví dụ, một mẫu xe khi mới có thể di chuyển khoảng 500 km sau mỗi lần sạc đầy. Sau nhiều năm, phạm vi hoạt động giảm xuống còn 450 km. Điều đó không đồng nghĩa bộ pin đã hỏng.
Quãng đường thực tế của ô tô điện chịu ảnh hưởng bởi rất nhiều yếu tố như tốc độ, nhiệt độ môi trường, địa hình, tải trọng, điều hòa và phong cách lái xe. Trong điều kiện thời tiết lạnh hoặc khi phải sử dụng điều hòa nhiều, mức tiêu thụ năng lượng có thể tăng lên, khiến quãng đường xe đi được sau mỗi lần sạc giảm xuống. Vì thế, chỉ nhìn vào số km hiển thị sau mỗi lần sạc là chưa đủ để kết luận pin cần thay.
Dữ liệu thực tế cho thấy pin hiếm khi phải thay sớm
Một nghiên cứu từ Bộ Năng lượng Mỹ trên khoảng 15.000 xe sử dụng hệ thống truyền động điện cho thấy chỉ khoảng 1,5% số xe phải thay pin do hỏng hóc, không tính những trường hợp thay theo chương trình triệu hồi. Đáng chú ý, với những xe đời 2016-2023, tỷ lệ phải thay pin đều dưới 1%.
Con số này cho thấy việc phải thay cả bộ pin vì hỏng hóc không phải tình huống xảy ra thường xuyên trên phần lớn ô tô điện. Do đó, nếu chiếc xe vẫn vận hành bình thường, không xuất hiện cảnh báo liên quan đến hệ thống pin và phạm vi hoạt động vẫn đáp ứng nhu cầu sử dụng, chủ xe chưa nhất thiết phải nghĩ đến việc thay pin.
Điều gì khiến pin xuống cấp nhanh hơn?
Cũng giống như động cơ hay các bộ phận khác, cách sử dụng có thể ảnh hưởng đến tốc độ lão hóa của pin. Nhiệt độ là một trong những yếu tố đáng chú ý. Môi trường quá nóng hoặc quá lạnh đều có thể ảnh hưởng đến hiệu suất và quá trình lão hóa của pin.
Thói quen sạc cũng đóng vai trò quan trọng.
Việc sử dụng sạc nhanh thường xuyên có thể khiến pin chịu nhiều tác động nhiệt hơn so với các hình thức sạc có công suất thấp hơn. Tuy nhiên, điều này không có nghĩa người dùng phải tuyệt đối tránh sạc nhanh. Vấn đề nằm ở tần suất và điều kiện sử dụng thực tế.
Chủ xe cũng nên tuân thủ hướng dẫn sạc của nhà sản xuất thay vì tự đặt ra những quy tắc cứng nhắc cho mọi loại pin và mọi mẫu xe.
Khi nào cần kiểm tra pin ô tô điện?
Thay vì chờ đến khi xe không thể vận hành, chủ xe nên chú ý những dấu hiệu bất thường trong quá trình sử dụng. Nếu phạm vi hoạt động giảm mạnh trong thời gian ngắn mà không thể giải thích bằng điều kiện thời tiết hoặc cách sử dụng, xe xuất hiện cảnh báo liên quan đến hệ thống pin, khả năng sạc có vấn đề hoặc hiệu suất vận hành thay đổi bất thường, đây là lúc nên đưa xe tới trung tâm dịch vụ để kiểm tra.
Điều quan trọng là phải kiểm tra trước khi quyết định thay pin.
Bởi một vấn đề liên quan đến hệ thống điện hoặc khả năng sạc không nhất thiết đồng nghĩa toàn bộ bộ pin đã hỏng.
Kỹ thuật viên cần xác định tình trạng thực tế của pin và nguyên nhân gây ra hiện tượng bất thường trước khi đưa ra phương án xử lý.
Thay pin ô tô điện có thể tốn bao nhiêu tiền?
Một trong những lý do khiến chủ xe đặc biệt quan tâm đến tuổi thọ pin là chi phí thay thế. Theo khảo sát từ Recurrent, chi phí thay pin ô tô điện trong nhiều trường hợp có thể dao động khoảng 5.000-16.000 USD, tương đương khoảng 130-420 triệu đồng.
Mức giá thực tế có thể khác nhau đáng kể tùy từng mẫu xe, dung lượng pin, thiết kế của nhà sản xuất, linh kiện và chi phí nhân công. Đây là khoản tiền không nhỏ, vì vậy việc thay cả bộ pin không nên được thực hiện chỉ dựa trên cảm giác rằng “xe chạy không còn xa như trước”.
Làm gì để kéo dài tuổi thọ pin?
Cách đơn giản nhất là sử dụng xe đúng hướng dẫn của nhà sản xuất. Chủ xe nên chú ý đến điều kiện nhiệt độ, hạn chế để xe thường xuyên hoạt động trong môi trường quá nóng, sử dụng sạc nhanh một cách hợp lý và duy trì thói quen sạc phù hợp với khuyến cáo dành cho từng mẫu xe.
Quan trọng hơn, người dùng không nên quá lo lắng khi dung lượng pin giảm dần theo thời gian. Pin ô tô điện suy giảm là điều bình thường. Điều cần quan tâm là mức độ suy giảm có bất thường hay không và bộ pin còn đáp ứng được nhu cầu sử dụng hay không.
Cũng giống một cầu thủ, một chiếc ô tô điện không cần phải “dừng lại” chỉ vì đã trải qua nhiều năm thi đấu. Chỉ khi hiệu suất không còn đáp ứng yêu cầu hoặc xuất hiện vấn đề nghiêm trọng, việc thay thế mới thực sự trở thành lựa chọn cần cân nhắc.
Đăng ký nhận tin tức từ Tạp chí Bóng đá
