'Nội chiến' giới trọng tài Italia: Bê bối nối tiếp bê bối

Tâm điểm gần đây bắt nguồn từ đơn tố cáo của Domenico Rocca, mở ra cuộc điều tra của công tố Milan. Tuy nhiên, đây không phải lần đầu hệ thống trọng tài bị đặt dấu hỏi về tính minh bạch. Điểm đáng chú ý là các cáo buộc gần đây còn mở rộng sang cách vận hành phòng VAR, với nghi vấn tồn tại những hình thức “tác động mềm” từ bên ngoài.

Những “nạn nhân” của BXH mờ ám

Mùa 2017/2018, trọng tài Camillo Gavillucci bị loại khỏi danh sách Serie A vì “lý do kỹ thuật”. Ông đã phản đối quyết định này, cho rằng bảng đánh giá đã bị thao túng. Dù từng thắng kiện ở cấp kháng cáo liên đoàn, Gavillucci cuối cùng vẫn rời Italia sang Anh làm việc, sau khi công kích gay gắt chủ tịch khi đó là Marcello Nicchi vì nghi vấn xung đột lợi ích liên quan đến hợp đồng VAR.

Đến năm 2021, câu chuyện lặp lại khi Daniele Minelli và Niccolo Baroni gửi đơn lên công tố Rome, cáo buộc BXH trọng tài Serie B bị chỉnh sửa nhằm ưu ái một số cá nhân. Các bằng chứng được cho là bao gồm cả tin nhắn nội bộ và tài liệu bị thay đổi nội dung.

Đấu đá quyền lực và cáo buộc “hệ thống độc tài”

Không chỉ dừng ở vấn đề chuyên môn, xung đột còn lan sang cấp lãnh đạo. Roberto Boggi từng công khai chỉ trích Marcello Nicchi, cho rằng ông này đã tạo ra một “hệ thống độc tài”, nơi những người bất đồng quan điểm buộc phải rời bỏ hệ thống.

Sau hơn một thập kỷ cầm quyền (2009–2021), Nicchi thất bại trong cuộc bầu cử trước Alfredo Trentalange, nhưng mâu thuẫn không vì thế mà chấm dứt. Trái lại, nó tiếp tục bùng phát qua hàng loạt tranh cãi cá nhân và tổ chức, làm sâu sắc thêm chia rẽ nội bộ.

Scandal hình sự và cú sốc D’Onofrio

Năm 2022, hệ thống trọng tài chịu cú sốc lớn khi Roberto D'Onofrio, người đứng đầu công tố nội bộ, bị bắt vì cáo buộc liên quan đến buôn bán ma túy quốc tế. Vụ việc kéo theo làn sóng chỉ trích dữ dội giữa Nicchi và Trentalange về trách nhiệm bổ nhiệm.

Trentalange sau đó từ chức, dù được tòa án thể thao tuyên trắng án. Tuy nhiên, hậu quả về uy tín là rất lớn. Nhiều trọng tài, như Piero Giacomelli, tố rằng D’Onofrio đã thao túng sự nghiệp của họ, ảnh hưởng đến việc thăng hạng hoặc bị loại khỏi hệ thống.

Một hệ thống khủng hoảng niềm tin

Những phát biểu gần đây của Gabriele Scatena, người từ chối tham gia khóa đào tạo VAR, càng cho thấy mức độ rạn nứt sâu sắc. Ông cho rằng không thể tiếp tục làm việc trong một môi trường “loại bỏ rồi lại mua chuộc”, nơi ranh giới giữa sai sót và chủ đích trở nên mờ nhạt.

Đáng chú ý, sự bùng nổ của công nghệ VAR, vốn được kỳ vọng mang lại minh bạch, lại vô tình trở thành tâm điểm tranh cãi mới, khi các cáo buộc can thiệp và điều chỉnh quyết định từ bên ngoài ngày càng xuất hiện dày đặc. Điều này khiến niềm tin vào tính khách quan của công nghệ bị lung lay.

Từ các bảng điểm bị nghi chỉnh sửa, báo cáo trận đấu bị thay đổi, đến những cáo buộc về quyền lực thao túng, tất cả đang vẽ nên một bức tranh đầy bất ổn của giới trọng tài Italia. Trong bối cảnh vụ Rocchi vẫn đang được điều tra, quá khứ đầy “vết nứt” này càng khiến dư luận lo ngại về một cuộc khủng hoảng hệ thống, nơi niềm tin vào sự công bằng đang bị xói mòn nghiêm trọng.